Bảo vệ hải đăng - chuyện từ những người giữ đèn thầm lặng ở đảo Hòn Hải

Giữa biển khơi cách xa đất liền, nơi sóng lớn và gió mạnh gần như quanh năm, ngọn hải đăng Hòn Hải vẫn đều đặn phát sáng mỗi đêm, trở thành điểm tựa dẫn đường cho tàu thuyền qua vùng biển Lâm Đồng. Đằng sau ánh sáng ấy là sự hy sinh thầm lặng của những cán bộ, công nhân ngày đêm bám trụ nơi đầu sóng ngọn gió, vượt qua muôn vàn gian khó để giữ cho "mắt biển" không bao giờ tắt.

Giữ ánh đèn không tắt giữa biển khơi

Đảo Hòn Hải được ghi tên trên hải đồ quốc tế là Poulo Sapate (Sapata, Sepate) cách đảo Phú Quý – Đặc khu Phú Quý - tỉnh Lâm Đồng 60 km về phía Đông Nam, là điểm A6 trên đường cơ sở để tính lãnh hải Việt Nam, điểm xa nhất của đường viền nội thủy của nước ta ở vùng Nam Biển Đông. Đảo dài khoảng 130m, bề ngang chỗ rộng nhất khoảng 60m, điểm cao nhất là 113m tính từ mặt biển.

Hòn Hải nhìn từ trên cao.

Đặt chân lên Hòn Hải không phải là điều dễ dàng. Với những người làm nhiệm vụ tại Trạm Quản lý đèn biển Hòn Hải, mỗi chuyến tiếp tế hay thay ca đều phụ thuộc hoàn toàn vào thời tiết.

Trao đổi với Người Đưa Tin, ông Trần Công Định, Trạm trưởng Trạm Quản lý đèn biển Hòn Hải, cuộc sống của cán bộ, công nhân trên đảo mang những đặc thù rất riêng, gắn liền với sự thiếu thốn và nhiều rủi ro.

"Mọi nhu yếu phẩm từ lương thực, nước ngọt đến vật tư phục vụ công việc đều phụ thuộc vào các chuyến tàu tiếp tế. Tuy nhiên, việc tàu có cập được đảo hay không lại do thời tiết quyết định. Chỉ khi biển êm, gió cấp 2, cấp 3 tàu mới cập được cầu cảng. Còn khi gió cấp 5, cấp 6, sóng cao từ 1,6m trở lên thì mọi hoạt động tiếp tế gần như bị gián đoạn", ông Định chia sẻ.

Ngọn hải đăng Hòn Hải.

Không chỉ việc tiếp tế, công tác thay ca cũng là một thử thách thực sự. Lương thực, thực phẩm phải được đóng kín trong các thùng nhựa rồi kéo từ tàu vào đảo bằng dây. Khi đưa công nhân lên đảo hoặc trở về đất liền, mọi người phải sử dụng thuyền thúng, căn từng nhịp sóng để cập bờ.

"Có những thời điểm biển động, anh em phải bám dây bơi từ đảo ra tàu hoặc ngược lại. Nếu sóng gió quá lớn thì không còn phương án nào để đưa người hay hàng hóa vào đảo, mọi người chỉ còn cách chủ động cầm cự cho đến khi thời tiết thuận lợi", Trạm trưởng Hòn Hải nói.

Giữa điều kiện nắng gắt, gió mạnh, hơi muối biển và độ ẩm cao khiến các thiết bị nhanh xuống cấp, 5 cán bộ, công nhân của trạm vẫn duy trì chế độ trực, vận hành và bảo dưỡng hệ thống đèn biển 24/24 giờ để bảo đảm ánh sáng luôn hoạt động liên tục.

Điều khiến những người giữ đèn trăn trở nhất không phải sự thiếu thốn vật chất mà là những tình huống khẩn cấp về sức khỏe.

Đường đi lên ngọn hải đăng.

"Khi có người đau ốm hoặc gặp tai nạn mà biển động, tàu không thể cập đảo thì anh em phải tự sơ cứu, chăm sóc cho nhau, đồng thời liên lạc với đất liền để được tư vấn y tế. Chỉ khi thời tiết thuận lợi mới có thể đưa người vào bờ điều trị. Đây là áp lực rất lớn đối với những người làm nhiệm vụ nơi đảo xa", ông Định bày tỏ.

Thế nhưng, vượt lên tất cả, điều giữ chân những người công nhân nơi đây vẫn là niềm tự hào nghề nghiệp.

"Mỗi đêm nhìn ánh đèn biển vẫn tỏa sáng giữa biển khơi, chúng tôi hiểu rằng phía sau ánh đèn ấy là sự an toàn của biết bao chuyến tàu và tính mạng của ngư dân, thuyền viên. Chính tinh thần trách nhiệm, truyền thống của ngành, sự đoàn kết giữa anh em trong trạm cùng sự quan tâm của đơn vị và gia đình đã tiếp thêm động lực để chúng tôi vượt qua gian khó, bám trụ nơi đầu sóng ngọn gió", ông Định chia sẻ.

Cán bộ, công nhân của trạm vẫn duy trì chế độ trực, vận hành và bảo dưỡng hệ thống đèn biển 24/24 giờ ngọn hải đăng Hòn Hải.

Biểu tượng chủ quyền giữa trùng khơi

Không chỉ là công trình dẫn đường cho tàu thuyền, hải đăng Hòn Hải còn mang ý nghĩa đặc biệt về chủ quyền quốc gia trên biển.

Trao đổi với Người Đưa Tin, ông Trần Quang Hùng, Giám đốc cơ quan Bảo đảm an toàn hàng hải Nam Trung Bộ (đơn vị thuộc Tổng công ty Bảo đảm an toàn hàng hải miền Nam) cho biết, Hòn Hải là một trong những ngọn đèn biển giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong hệ thống bảo đảm an toàn hàng hải khu vực Nam Trung Bộ.

Đây là điểm mốc dẫn đường tin cậy, giúp tàu thuyền xác định chính xác vị trí, phương hướng khi hoạt động trên biển, đặc biệt trong điều kiện thời tiết xấu hoặc tầm nhìn hạn chế, góp phần phòng ngừa tai nạn và bảo đảm an toàn cho người, phương tiện cùng hàng hóa.

Ngọn đèn hải đăng Hòn Hải.

Đặc biệt, Hòn Hải còn là điểm A6 trên đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải Việt Nam, mang ý nghĩa quan trọng trong việc khẳng định chủ quyền quốc gia trên biển. Việc duy trì vận hành liên tục ngọn hải đăng không chỉ bảo đảm an toàn hàng hải mà còn thể hiện sự hiện diện, quản lý và khai thác hợp pháp của Nhà nước Việt Nam đối với các công trình hàng hải theo quy định của pháp luật và thông lệ quốc tế.

"Thông qua ánh sáng đèn biển được duy trì liên tục, Bảo đảm an toàn hàng hải Nam Trung Bộ không chỉ hoàn thành nhiệm vụ bảo đảm an toàn hàng hải mà còn góp phần quan trọng vào việc giữ gìn an ninh, an toàn trên biển và bảo vệ lợi ích quốc gia", ông Hùng nhấn mạnh.

Theo lãnh đạo đơn vị, hơn 20 năm qua, Hòn Hải luôn được xem là một trong những trạm có điều kiện sống và làm việc khắc nghiệt nhất. Đây là nơi ghi dấu biết bao thế hệ cán bộ, công nhân đã lặng lẽ vượt qua sóng gió, hiểm nguy để giữ cho ánh đèn không bao giờ tắt.

Trong môi trường thường xuyên chịu tác động của thiên tai, sóng lớn và gió mạnh, công nhân tại Hòn Hải luôn đặt yêu cầu an toàn lên hàng đầu. Người lao động được huấn luyện đầy đủ về an toàn lao động, phòng chống thiên tai và xử lý tình huống khẩn cấp; tuân thủ nghiêm các quy trình kỹ thuật, đồng thời chủ động theo dõi diễn biến thời tiết để điều chỉnh phương án công tác phù hợp.

Hòn Hải còn là điểm A6 trên đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải Việt Nam.

Bên cạnh nhiệm vụ vận hành, kiểm tra và bảo dưỡng công trình 24/24 giờ, lực lượng tại trạm còn tăng cường gia cố thiết bị trước mùa mưa bão, bảo đảm hệ thống báo hiệu hàng hải hoạt động ổn định trong mọi điều kiện.

Giữa mênh mông biển cả, ánh sáng từ ngọn hải đăng Hòn Hải không chỉ soi đường cho những chuyến tàu bình yên vượt sóng, mà còn là biểu tượng của tinh thần cống hiến, trách nhiệm và lòng kiên định của những người làm công tác bảo đảm an toàn hàng hải. Đó là những con người lặng lẽ viết nên câu chuyện về tình yêu nghề, về sự bền bỉ nơi đầu sóng ngọn gió và góp phần khẳng định chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc trên biển.

Nguyễn Đắc Phú