Bảo vệ động vật hoang dã

Lực lượng kiểm lâm ra quân thu gom lưới bẫy chim trời. Ảnh: THÙY TRANG

An Giang là địa phương đặc thù vừa có vùng biên giới vừa có rừng núi, hệ thống sông ngòi chằng chịt, với bờ biển dài 200km. Điều kiện tự nhiên đa dạng đặt ra nhiều thách thức cho tỉnh trong công tác bảo tồn đa dạng sinh học cũng như đấu tranh ngăn chặn các hành vi vi phạm đến bảo vệ các loài động vật hoang dã, bảo vệ nguồn lợi thủy sản.

Theo Chi cục Kiểm lâm tỉnh, thực tế cho thấy vẫn còn xảy ra tình trạng săn bắt, buôn bán, nuôi nhốt trái phép các loài động vật hoang dã, thủ đoạn ngày càng tinh vi nhằm che đậy, qua mắt cơ quan chức năng. Trước thực trạng trên, Công an tỉnh và Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp thành lập tổ kiểm tra liên ngành đẩy mạnh tuyên truyền, tuần tra, kiểm tra và xử lý vi phạm, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực bảo tồn đa dạng sinh học, các loài động vật hoang dã và nguồn lợi thủy sản.

Theo đó, lực lượng công an, kiểm lâm tổ chức 44 đợt tuyên truyền, tập huấn trực tiếp cho hơn 5.400 lượt người, phát hành 6.250 tờ rơi và tuyên truyền với các thông điệp như “Không săn bắt - Không tiêu thụ - Bảo vệ động vật hoang dã, chim di cư, bảo vệ nguồn lợi thủy sản”. Qua đó, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của người dân trong việc bảo vệ các loài động vật hoang dã và gìn giữ hệ sinh thái tự nhiên. Các lực lượng chức năng đã vận động hàng trăm cơ sở kinh doanh, nhà hàng và hộ dân ký cam kết không mua bán, nuôi nhốt, tiêu thụ động vật hoang dã trái pháp luật, góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm cộng đồng trong bảo vệ đa dạng sinh học.

Song song với công tác tuyên truyền, lực lượng kiểm lâm và công an còn tăng cường tuần tra, kiểm tra tại các khu vực trọng điểm về đa dạng sinh học, các tuyến sông, kênh, địa bàn biên giới và những nơi có nguy cơ xảy ra hoạt động săn bắt, vận chuyển, mua bán động vật hoang dã trái phép hoặc khai thác thủy sản mang tính tận diệt. Công tác đấu tranh trên không gian mạng cũng được chú trọng nhằm phát hiện, xử lý hành vi giao dịch, mua bán động vật hoang dã trái phép trên các nền tảng trực tuyến và sàn thương mại điện tử; kịp thời cứu hộ, chăm sóc và tái thả cá thể động vật còn sống về môi trường tự nhiên.

Nhiều vụ việc vi phạm đã được phát hiện và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật. Năm 2025, lực lượng kiểm lâm đã phối hợp chặt chẽ với Công an tỉnh phát hiện và xử lý 24 vụ vi phạm, trong đó có 12 vụ vi phạm về quản lý, bảo vệ động vật hoang dã và chim di cư; 12 vụ vi phạm trong lĩnh vực bảo vệ nguồn lợi thủy sản. Kết quả này góp phần răn đe, ngăn chặn kịp thời hành vi xâm hại tài nguyên thiên nhiên trên địa bàn tỉnh.

Theo ông Lê Thành Công - Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh, công tác bảo vệ đa dạng sinh học và động vật hoang dã trên địa bàn tỉnh vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức. Một trong những vướng mắc lớn hiện nay là việc nhận diện các loài động vật hoang dã thuộc diện nguy cấp, quý, hiếm. Nhiều loài ít gặp hoặc chưa có đầy đủ tài liệu hướng dẫn nhận dạng, gây khó khăn cho lực lượng chức năng trong quá trình kiểm tra, xác minh hồ sơ và xử lý vi phạm.

Việc thi hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính cũng gặp không ít trở ngại. Một số đối tượng vi phạm không có khả năng nộp phạt hoặc không có tài sản để thực hiện cưỡng chế. Đối với tang vật là các loài nguy cấp, quý, hiếm, việc định giá và xác định giá trị trên thị trường gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến quá trình xử lý theo quy định.

Dữ liệu về đa dạng sinh học chưa đầy đủ, thống nhất; quá trình phát triển kinh tế - xã hội, mở rộng khu dân cư tại một số địa phương đã tác động đến diện tích rừng tự nhiên và môi trường sống của nhiều loài sinh vật. Trong khi đó, nguồn kinh phí dành cho hoạt động bảo tồn còn hạn chế, lực lượng làm nhiệm vụ còn mỏng, trang thiết bị phục vụ công tác tuần tra, giám sát chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Ngô Công Thức cho biết, thời gian tới, Ủy ban nhân dân tỉnh tiếp tục chỉ đạo các đơn vị tăng cường phối hợp chặt chẽ với lực lượng công an, triển khai đồng bộ các giải pháp bảo vệ đa dạng sinh học, bảo vệ bền vững hệ sinh thái rừng và thủy sản địa phương. Tỉnh sẽ đẩy mạnh tuyên truyền nâng cao nhận thức cộng đồng; tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm; xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ công tác quản lý và bảo tồn các loài động vật, thực vật quý hiếm.

An Giang kiến nghị Bộ Công an, Bộ Nông nghiệp và Môi trường quan tâm ưu tiên bố trí nguồn lực, hỗ trợ kinh phí và trang bị các phương tiện chuyên dụng hiện đại cho lực lượng thực thi nhiệm vụ. Đây là điều kiện quan trọng giúp các đơn vị tại cơ sở, nhất là ở khu vực biên giới, vùng trọng điểm và địa bàn ven biển nâng cao năng lực tuần tra, kiểm soát, phát hiện và xử lý kịp thời hành vi vi phạm.

THÙY TRANG