Bắc Ninh hướng tới phát triển thành trung tâm công nghiệp công nghệ cao, tạo động lực tăng trưởng mới

Nửa đầu năm 2026, Bắc Ninh tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những cực tăng trưởng công nghiệp quan trọng của cả nước khi duy trì tốc độ tăng trưởng GRDP ở mức hai con số, giữ vững vị thế là địa phương dẫn đầu về sản xuất công nghiệp, xuất nhập khẩu và thu hút đầu tư nước ngoài.

Giữ vững đà tăng trưởng, tạo nền tảng cho mục tiêu cả năm

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng làm việc với tỉnh Bắc Ninh (Ảnh: baochinhphu.vn)

Theo Báo điện tử Chính phủ, sáng ngày 9/7, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đã có buổi làm việc với tỉnh Bắc Ninh về việc triển khai các giải pháp tăng trưởng kinh tế theo Quyết định số 923/QĐ-TTg. Tại đây, Phó Thủ tướng đánh giá cao những kết quả phát triển kinh tế - xã hội của địa phương trong bối cảnh chung còn nhiều khó khăn. Đồng thời, ông yêu cầu Bắc Ninh tiếp tục kiên định mục tiêu tăng trưởng hai con số, gắn liền với nâng cao chất lượng, đổi mới mô hình phát triển và tăng cường năng lực nội sinh của nền kinh tế.

Báo cáo tại cuộc làm việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Ngô Tân Phượng cho biết, GRDP quý I năm 2026 của tỉnh tăng 9,88%, quý II ước tăng 11,14%; tính chung 6 tháng đầu năm đạt mức tăng 10,56%, đưa Bắc Ninh đứng thứ 6 cả nước và nằm trong nhóm 9 địa phương đạt mức tăng trưởng hai con số.

Sản xuất công nghiệp tiếp tục là động lực chủ yếu của nền kinh tế. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng gần 20% so với cùng kỳ, giá trị sản xuất công nghiệp ước đạt khoảng 1,6 triệu tỷ đồng. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt khoảng 106,4 tỷ USD, tiếp tục đưa Bắc Ninh nằm trong nhóm hai địa phương có quy mô xuất nhập khẩu lớn nhất cả nước.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Ngô Tân Phượng báo cáo tại cuộc làm việc (Ảnh: baochinhphu.vn)

Thu hút đầu tư tiếp tục là điểm sáng. Trong 6 tháng đầu năm, tỉnh thu hút hơn 9,86 tỷ USD vốn đầu tư quy đổi với hàng trăm dự án mới và dự án điều chỉnh tăng vốn. Riêng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), Bắc Ninh tiếp tục nằm trong nhóm địa phương dẫn đầu cả nước.

Thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đạt trên 53 nghìn tỷ đồng, tương đương gần 75% dự toán năm. Công tác giải ngân vốn đầu tư công cũng được đẩy mạnh với hơn 6.300 tỷ đồng được giải ngân trong 6 tháng đầu năm.

Xác định mục tiêu tăng trưởng hai con số là nhiệm vụ chính trị trọng tâm xuyên suốt giai đoạn 2026-2030, Bắc Ninh đặt mục tiêu tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân đạt 11-12% mỗi năm, riêng năm 2026 phấn đấu đạt từ 12,5-13%.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh đã xây dựng kịch bản tăng trưởng theo từng quý; ban hành nhiều chương trình hành động, nghị quyết chuyên đề; triển khai 31 chương trình, đề án trọng tâm và ưu tiên nguồn lực thực hiện 56 dự án, công trình lớn có tính lan tỏa cao. Đồng thời, UBND tỉnh đã giao 168 nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành và địa phương, trong đó phần lớn nhiệm vụ đã hoàn thành hoặc cơ bản hoàn thành.

Theo kịch bản tăng trưởng, để hoàn thành mục tiêu cả năm, GRDP quý III phải đạt khoảng 13,35% và tăng trưởng 6 tháng cuối năm cần đạt khoảng 14,3%. Đây là thách thức không nhỏ, đòi hỏi sự quyết liệt trong chỉ đạo, điều hành cũng như việc phát huy tối đa các động lực tăng trưởng mới.

Chuyển từ “cứ điểm sản xuất, lắp ráp quy mô lớn"sang trung tâm công nghiệp công nghệ cao

Phát biểu kết luận buổi làm việc, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, Bắc Ninh cần chuyển mạnh từ vị thế là "cứ điểm sản xuất, lắp ráp quy mô lớn" sang trung tâm công nghiệp công nghệ cao, có năng lực tham gia sâu hơn vào các khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Theo Phó Thủ tướng, mặc dù đạt nhiều kết quả tích cực nhưng cơ cấu kinh tế của Bắc Ninh vẫn phụ thuộc khá lớn vào khu vực FDI; tỷ lệ nội địa hóa còn thấp; doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng chưa nhiều; nguy cơ nhập siêu và những hạn chế về hạ tầng truyền tải điện vẫn là những thách thức cần sớm khắc phục.

Để nâng cao chất lượng tăng trưởng, tỉnh cần thu hút có chọn lọc các dự án đầu tư mới trong lĩnh vực điện tử, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ số, thiết bị thông minh; đồng thời gắn thu hút đầu tư với yêu cầu chuyển giao công nghệ, phát triển hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D), đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, sử dụng nhà cung ứng trong nước và đáp ứng các tiêu chuẩn về môi trường.

Cùng với đó, Bắc Ninh cần đẩy mạnh phát triển doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, hình thành mạng lưới doanh nghiệp vệ tinh đủ năng lực tham gia chuỗi cung ứng của các tập đoàn đa quốc gia, từng bước nâng tỷ lệ nội địa hóa và giảm sự phụ thuộc vào khu vực FDI.

Tại cuộc làm việc, đại diện nhiều bộ, ngành cũng đề xuất các giải pháp nhằm tạo động lực tăng trưởng dài hạn cho địa phương.

Lãnh đạo Bộ Khoa học và Công nghệ cho rằng Bắc Ninh cần tận dụng các cơ chế ưu đãi hiện hành để thu hút các tập đoàn công nghệ lớn đầu tư trung tâm R&D, từ đó hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Việc nghiên cứu phát triển kinh tế không gian tầm thấp gắn với Cảng hàng không quốc tế Gia Bình cũng được xem là hướng đi mới có nhiều tiềm năng.

Trong khi đó, Bộ Công Thương đề nghị tỉnh chú trọng phát triển công nghiệp hỗ trợ, tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước; mở rộng thị trường xuất khẩu; thúc đẩy chuyển đổi số trong logistics và xúc tiến thương mại nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh.

Bên cạnh công nghiệp, Bắc Ninh cũng được khuyến nghị tiếp tục đầu tư phát triển giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, phát triển các trường đại học và trung tâm đào tạo gắn với định hướng xây dựng đô thị công nghiệp công nghệ cao.

Hoàn thiện hạ tầng chiến lược, mở rộng dư địa tăng trưởng

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đặc biệt lưu ý là phát triển đồng bộ hệ thống hạ tầng để tạo dư địa tăng trưởng trong giai đoạn tới.

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng kết luận cuộc làm việc (Ảnh: baochinhphu.vn)

Đối với Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, tỉnh đã cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng khu vực phục vụ Hội nghị APEC 2027 và đang tập trung triển khai các hạng mục tiếp theo. Phó Thủ tướng yêu cầu tiếp tục đẩy nhanh tiến độ dự án, đồng thời hoàn thiện các tuyến giao thông kết nối với Hà Nội và các khu vực liên quan.

Đối với đề xuất thành lập Khu thương mại tự do Gia Bình với hạt nhân là Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, Phó Thủ tướng bày tỏ sự đồng tình về chủ trương, đồng thời yêu cầu Bắc Ninh phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành để sớm hoàn thiện hồ sơ, tạo động lực phát triển mới cho địa phương.

Cùng với đó, tỉnh cần khẩn trương hoàn thiện hồ sơ Đề án xây dựng thành phố trực thuộc Trung ương trên cơ sở địa giới hành chính hiện nay, qua đó mở rộng không gian phát triển và nâng cao vị thế của địa phương trong vùng Thủ đô.

Hạ tầng năng lượng cũng được xác định là yếu tố quyết định đối với sự phát triển công nghiệp của Bắc Ninh. Do địa phương hầu như không có nguồn điện tại chỗ, phụ thuộc chủ yếu vào hệ thống truyền tải quốc gia, Phó Thủ tướng yêu cầu tỉnh phối hợp chặt chẽ với Bộ Công Thương, Tập đoàn Điện lực Việt Nam và các đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ các dự án lưới điện trọng điểm như các trạm biến áp 500 kV, 220 kV và các tuyến đường dây truyền tải, bảo đảm không để hạ tầng điện trở thành điểm nghẽn của tăng trưởng.

Song song với phát triển công nghiệp, Bắc Ninh được yêu cầu tiếp tục phát triển thương mại, logistics, thương mại điện tử, nâng cao hiệu quả hệ thống phân phối; tăng cường chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và hàng không rõ nguồn gốc, nhất là trên môi trường số.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, địa phương cần đẩy mạnh phát triển nông nghiệp công nghệ cao gắn với chế biến, tiêu thụ nông sản và chuyển đổi số; đồng thời phát triển các khu công nghiệp xanh, khu công nghiệp sinh thái, khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo, điện mặt trời mái nhà nhằm hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.

Đối với lĩnh vực an sinh xã hội, Phó Thủ tướng lưu ý Bắc Ninh cần tiếp tục phát triển mạnh nhà ở xã hội, đặc biệt là nhà ở cho thuê dành cho công nhân và người lao động tại các khu công nghiệp, bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận chỗ ở phù hợp.

Khẳng định Bắc Ninh có nhiều tiềm năng để phát triển nhanh và bền vững, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đề nghị tỉnh tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, chủ động, sáng tạo; bám sát các nghị quyết của Trung ương và Chính phủ; quyết liệt triển khai các nhiệm vụ, giải pháp phát triển kinh tế - xã hội; bảo đảm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 12,5-13% trong năm 2026, đồng thời từng bước xây dựng Bắc Ninh trở thành trung tâm công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và logistics hiện đại của vùng Thủ đô, đóng góp ngày càng lớn vào tăng trưởng chung của cả nước./.

Minh Huế