Australia tăng gấp đôi mức phạt để siết lệnh cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội

Chính phủ Australia sẽ tăng gấp đôi mức phạt để siết lệnh cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội. Ảnh minh họa

Ngày 27.6, Chính phủ Australia thông báo sẽ nâng mức phạt tối đa đối với các vi phạm có tính hệ thống từ 49,5 triệu AUD lên 99 triệu AUD (khoảng 68 triệu USD). Động thái này được đưa ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy lệnh cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội vẫn bị lách luật.

Theo đó, Ủy ban An toàn điện tử Australia (eSafety) sẽ được trao thêm quyền yêu cầu các công ty truyền thông xã hội cung cấp bằng chứng về những biện pháp đã triển khai nhằm ngăn chặn người dưới 16 tuổi tạo tài khoản.

Cơ quan này cũng có thể yêu cầu thông tin và tài liệu từ các bên thứ ba như đơn vị cung cấp dịch vụ xác minh độ tuổi hoặc các kho ứng dụng để kiểm chứng những tuyên bố về việc tuân thủ của các nền tảng.

Hiện eSafety đang điều tra khả năng không tuân thủ quy định của các nền tảng gồm Facebook, Instagram, Snapchat, TikTok và YouTube.

Phát biểu về quyết định này, Thủ tướng Australia Anthony Albanese cho rằng các công ty công nghệ vẫn chưa làm đủ để thực thi quy định.

Ông nói: "Rõ ràng các công ty công nghệ lớn chưa làm đủ để tuân thủ luật pháp. Vẫn còn quá nhiều trẻ em sử dụng mạng xã hội."

Theo số liệu của Chính phủ Australia, kể từ khi lệnh cấm có hiệu lực từ ngày 10.12.2025, hơn 5 triệu tài khoản của người dưới 16 tuổi đã bị vô hiệu hóa hoặc hạn chế.

Tuy nhiên, nhiều khảo sát và nghiên cứu cho thấy các biện pháp xác minh độ tuổi vẫn còn nhiều kẽ hở.

Một cuộc khảo sát hơn 400 thanh thiếu niên được thực hiện ngay trước khi quy định có hiệu lực và lặp lại sau ba tháng cho thấy tình trạng lách luật vẫn diễn ra đáng kể. Mức sử dụng mạng xã hội của nhóm từ 12-13 tuổi hầu như không thay đổi, giảm nhẹ ở nhóm 14-15 tuổi và tăng ở nhóm từ 16 tuổi trở lên.

Người dùng dưới 16 tuổi chủ yếu vượt qua quy định bằng cách sử dụng tài khoản đăng ký dưới tên người lớn hơn, tạo tài khoản giả hoặc đăng nhập thông qua trình duyệt bảo mật.

Kết quả này cũng phù hợp với một nghiên cứu công bố trên British Medical Journal khảo sát 408 thanh thiếu niên Australia từ 12-15 tuổi. Nghiên cứu cho thấy khoảng 85% số người được hỏi vẫn sử dụng mạng xã hội sau ba tháng kể từ khi lệnh cấm có hiệu lực.

Khoảng hai phần ba trong số đó cho biết các em chỉ cần khai báo mình trên 16 tuổi hoặc tải ảnh tự chụp để hệ thống xác nhận đủ tuổi và tiếp tục sử dụng dịch vụ.

Trước thực tế này, Bộ trưởng Truyền thông Australia Anika Wells cho rằng nhiều nền tảng mới chỉ triển khai các biện pháp ở mức tối thiểu để đáp ứng yêu cầu của luật. Theo bà, các sửa đổi sắp tới sẽ tăng cường quyền hạn cho cơ quan quản lý trong việc kiểm tra độc lập các tuyên bố của doanh nghiệp về biện pháp bảo vệ trẻ em.

Trong khi đó, một tổ chức đại diện các doanh nghiệp công nghệ nhận định nguyên nhân khiến lệnh cấm khó thực thi không nằm ở giới hạn của công nghệ mà do các nền tảng chưa triển khai hiệu quả các công cụ xác minh độ tuổi.

Các nền tảng mạng xã hội cho biết sẽ tuân thủ quy định của Australia, song cũng cảnh báo các biện pháp này có thể khiến thanh thiếu niên chuyển sang sử dụng những không gian trực tuyến ít được kiểm soát hơn.

Hiện một số nền tảng đang sử dụng công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) để ước tính độ tuổi dựa trên ảnh của người dùng, trong khi người dùng cũng có thể xác minh tuổi bằng cách tải lên giấy tờ tùy thân.

Lệnh cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội của Australia hiện được nhiều quốc gia theo dõi như một mô hình tham khảo trong bối cảnh ngày càng gia tăng lo ngại về tác động của mạng xã hội đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của thanh thiếu niên.

Theo Thủ tướng Anthony Albanese, Chính phủ Australia sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ sở pháp lý và bảo đảm eSafety có đầy đủ thẩm quyền để thực thi hiệu quả quy định mới.

NGHIÊM THANH