Áp lực làm đạo diễn thời đại AI

Hội nghị Conviction 2026 diễn ra tại TPHCM, quy tụ giới làm phim và cộng đồng sáng tạo. Chương trình được triển khai theo hai nhóm chủ đề: blockchain, tài sản số và trí tuệ nhân tạo (AI).

Trong khuôn khổ sự kiện, The Special AI Forum đề cập khả năng ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong truyền thông, kinh doanh và các mô hình tác nhân AI. Bên cạnh những nội dung liên quan đến chính sách, đầu tư và hạ tầng số, diễn đàn dành một phần thảo luận cho lĩnh vực điện ảnh.

Đạo diễn Phạm Vĩnh Khương - nhà sáng lập kiêm CEO Solentic Group - tham gia chương trình với phần chia sẻ về tư duy nghệ thuật khi làm phim bằng AI. Nội dung tập trung vào những thay đổi trong quá trình sáng tạo khi công nghệ tạo sinh có thể tham gia ngày càng sâu vào hoạt động sản xuất hình ảnh.

AI có thể hỗ trợ người làm phim từ giai đoạn phát triển ý tưởng, tạo hình nhân vật, xây dựng bối cảnh, xử lý âm thanh đến hậu kỳ. Nhiều phương án được thử nghiệm trong thời gian ngắn hơn, qua đó giảm bớt một số thao tác lặp lại trong quá trình sản xuất.

Tuy nhiên, khả năng của công nghệ đặt ra câu hỏi về vị trí của người nghệ sĩ. Đạo diễn Phạm Vĩnh Khương nêu vấn đề: “AI có giết chết công việc thủ công của con người?”.

Đạo diễn Phạm Vĩnh Khương - nhà sáng lập kiêm CEO Solentic Group - chia sẻ về vấn đề làm phim thời AI.

AI có thể giúp tinh gọn quy trình làm phim và giảm sự phụ thuộc vào thiết bị hoặc nguồn lực lớn. Công nghệ cũng hỗ trợ hướng sản xuất nội dung bằng điện thoại thông minh, tạo thêm cơ hội cho cá nhân hoặc nhóm sáng tạo nhỏ hiện thực hóa ý tưởng.

Dù vậy, việc rút ngắn thời gian sản xuất không đồng nghĩa AI có thể tự làm nên một tác phẩm hoàn chỉnh. Bộ phim vẫn cần con người xác định câu chuyện, lựa chọn ngôn ngữ hình ảnh, tổ chức cảm xúc và chịu trách nhiệm với thông điệp cuối cùng.

Đạo diễn cho biết đã thử nghiệm AI trong một số dạng sản phẩm như phim ngắn, phim dài, video âm nhạc, hình ảnh số và nội dung mô phỏng bối cảnh lịch sử. Đơn vị cũng giới thiệu hệ thống AS - Art Supper/AestheticSynth, được ứng dụng trong quá trình sản xuất phim bằng AI.

Công nghệ đang làm thay đổi cách sản phẩm điện ảnh được hình thành. Trước đây, đạo diễn phải điều phối diễn viên, máy móc, bối cảnh và ê-kíp. Khi sử dụng AI, người làm phim cần biết cách mô tả ý tưởng, đưa ra yêu cầu và lựa chọn kết quả phù hợp từ nhiều phương án do công nghệ tạo ra.

Đạo diễn Phạm Vĩnh Khương gọi đây là quá trình “đối thoại với công nghệ”. AI có thể tạo hình ảnh theo yêu cầu, nhưng người sử dụng vẫn phải định hướng, đánh giá và quyết định chi tiết nào được giữ lại trong tác phẩm.

Nội dung thảo luận tại Conviction 2026 cho thấy AI đang trở thành công cụ mới trong hoạt động sản xuất điện ảnh. Công nghệ giúp người làm phim thử nghiệm nhiều hơn và thực hiện những ý tưởng từng đòi hỏi nguồn lực lớn. Tuy nhiên, thông điệp được nhấn mạnh tại chương trình là: “Người quyết định câu chuyện và giá trị của tác phẩm vẫn phải là con người”.

Trạch Dương