An Giang: Chủ động 'vượt lũ, đón triều', bảo vệ gần 500.000 ha lúa Hè Thu

* Khi hơn 1.000 ha lúa ngoài đê bao đứng trước nguy cơ ngập úng, ngành nông nghiệp địa phương đã khẩn trương triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo vệ vụ mùa, giữ vững sản xuất và hạn chế thấp nhất thiệt hại cho nông dân.

Chạy đua với thời gian trước sức ép triều cường và lũ đầu nguồn

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường An Giang, vụ Hè Thu năm 2026 toàn tỉnh đã xuống giống 499.496 ha/505.500 ha, đạt 98,81% kế hoạch. Đến nay đã thu hoạch 165.119 ha, tương đương 33,06% diện tích gieo sạ; 78.243 ha đang giai đoạn chín (15,66%), phần còn lại ở giai đoạn từ mạ đến đòng trổ.

Chạy đua bảo vệ gần 500.000 ha lúa Hè Thu trước sức ép triều cường.

Tuy nhiên, diễn biến lũ đầu nguồn và triều cường đang đặt sản xuất lúa vào tình thế phải chạy đua với thời gian.

Theo thống kê đến ngày 20/7/2026, tại bốn xã Vĩnh Xương, An Phú, Phú Hữu và Nhơn Hội, đã có 13 ha lúa ngoài đê bao bị ảnh hưởng, trong khi 1.013 ha trong tổng số 1.295 ha ngoài đê bao đứng trước nguy cơ ngập nếu nước lũ tiếp tục dâng cao.

Bản tin của Đài Khí tượng Thủy văn An Giang cho biết, từ ngày 11-20/7, mực nước tại Tân Châu, Khánh An và Châu Đốc tăng nhanh do lũ thượng nguồn sông Mekong kết hợp triều cường, với cường suất tăng từ 75-150 cm, cao hơn trung bình nhiều năm từ 10-50 cm. Dự báo đến cuối tháng 7, nhiều khu vực trũng thấp đầu nguồn sông Tiền, sông Hậu như Vĩnh Xương, Phú Hữu, Khánh An, Nhơn Hội và dọc kênh Vĩnh Tế vẫn có nguy cơ ngập úng do triều cường kết hợp mưa lớn.

Trong bối cảnh đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành văn bản khẩn yêu cầu các địa phương, đơn vị chuyên môn triển khai đồng loạt nhiều giải pháp bảo vệ sản xuất.

Không để nông dân thiệt hại kép

Theo chỉ đạo của Sở, các địa phương phải huy động tối đa máy gặt đập liên hợp, ưu tiên thu hoạch nhanh những diện tích lúa ngoài đê bao và vùng trũng thấp đã chín từ 85-95%.

Song song đó là tăng cường kiểm tra đê bao, cống, bọng, chủ động gia cố các vị trí xung yếu, theo dõi sát mực nước nội đồng để kịp thời tiêu úng khi cần thiết.

Điểm đáng chú ý trong chỉ đạo lần này là yêu cầu các địa phương chủ động kết nối doanh nghiệp, hợp tác xã, thương lái và bố trí ghe, sà lan thu mua ngay sau thu hoạch, tránh tình trạng lúa bị ùn ứ, ngập nước hoặc bị ép giá khi nông dân buộc phải bán gấp.

Không để nông dân vừa mất mùa vừa mất giá.

Các địa phương cũng được yêu cầu thường xuyên thống kê diện tích có nguy cơ ảnh hưởng và báo cáo ngay về Sở để có giải pháp xử lý kịp thời.

Không chỉ chính quyền địa phương, toàn bộ hệ thống chuyên môn của ngành nông nghiệp được huy động tham gia bảo vệ vụ lúa.

Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật bố trí cán bộ xuống đồng theo dõi sản xuất, hướng dẫn nông dân chăm sóc, khắc phục và phòng trừ sâu bệnh sau ngập.

Chi cục Thủy lợi liên tục cập nhật dự báo thủy văn, vận hành tối đa công suất các trạm bơm, cống tiêu để hạ thấp mực nước nội đồng.

Trung tâm Khuyến nông tăng cường lực lượng bám sát cơ sở, hỗ trợ kỹ thuật và phối hợp tổ chức thu hoạch.

Trong khi đó, Chi cục Phát triển nông thôn và Quản lý chất lượng tập trung kết nối doanh nghiệp thu mua, hướng dẫn bảo quản, sấy lúa nhằm giữ chất lượng nông sản trong điều kiện mưa lũ kéo dài.

Bảo vệ sản xuất từ sớm, từ xa

Ông Trần Thanh Hiệp, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường An Giang, cho biết trước diễn biến khó lường của lũ đầu nguồn và triều cường, ngành nông nghiệp xác định nhiệm vụ ưu tiên là bảo vệ an toàn diện tích lúa đã đến kỳ thu hoạch, hạn chế thấp nhất thiệt hại cho nông dân.

Theo ông Hiệp, Sở đã chỉ đạo các địa phương không được chủ quan, thường xuyên theo dõi diễn biến thủy văn, huy động tối đa nhân lực, máy móc để đẩy nhanh tiến độ thu hoạch tại các khu vực có nguy cơ ngập trước. Đồng thời, các đơn vị chuyên môn phải bám sát địa bàn, hướng dẫn người dân tiêu úng, chăm sóc lúa sau ngập và xử lý kịp thời các đối tượng sâu bệnh có thể phát sinh.

Bảo vệ vụ lúa Hè Thu từ đồng ruộng đến thị trường.

Ông Trần Thanh Hiệp cũng nhấn mạnh, bên cạnh việc bảo vệ sản xuất trên đồng ruộng, ngành nông nghiệp đặc biệt quan tâm đến khâu tiêu thụ sau thu hoạch. Các địa phương cần chủ động phối hợp doanh nghiệp, hợp tác xã và thương lái để thu mua, vận chuyển lúa ngay sau khi cắt, không để xảy ra tình trạng lúa tồn đọng, giảm chất lượng hoặc nông dân bị ép giá.

Thực tế những năm gần đây cho thấy quy luật lũ ở Đồng bằng sông Cửu Long ngày càng khó dự báo. Lũ về muộn, triều cường xuất hiện với cường độ lớn hơn cùng những đợt mưa cực đoan đang tạo ra nhiều rủi ro cho sản xuất nông nghiệp.

Việc hơn 1.000 ha lúa ngoài đê bao có nguy cơ bị ảnh hưởng là lời cảnh báo về yêu cầu phải nâng cao khả năng thích ứng của ngành nông nghiệp. Bên cạnh các giải pháp tình thế như thu hoạch sớm hay tiêu úng, An Giang cần tiếp tục đầu tư hoàn thiện hệ thống thủy lợi, nâng cao năng lực dự báo, quy hoạch vùng sản xuất phù hợp với diễn biến nguồn nước, đồng thời tăng cường liên kết tiêu thụ để nâng cao sức chống chịu cho chuỗi giá trị lúa gạo.

Thanh Xuân