AI thực chiến 2026: Dữ liệu và trí tuệ nhân tạo xây dựng hệ sinh thái đổi mới

Ngày 19/6 tại Hà Nội, Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), Trung tâm Dữ liệu Quốc gia (NDC), Hiệp hội Dữ liệu Quốc gia (NDA) cùng Ngân hàng TMCP Kỹ Thương Việt Nam (Techcombank) đã chính thức phát động cuộc thi "AI Thực chiến 2026" mùa 2.

Sự kiện phát động cuộc thi có sự tham dự của ông Đỗ Đức Hoàng - Phó Tổng Giám đốc Đài THVN; Đại tá Hà Nam Trung - Phó Giám đốc Trung tâm Dữ liệu quốc gia, Bộ Công an; Thượng tá Nguyễn Minh Thắng - Phó Giám đốc Trung tâm Sáng tạo và khai thác dữ liệu, Trung tâm Dữ liệu quốc gia, Bộ Công an; bà Nguyễn Thị Ngọc Dung - Chánh văn phòng Hiệp hội Dữ liệu quốc gia, Bộ Công an; ông Trịnh Quốc Đông - Phó Trưởng ban Chuyên đề - Khoa giáo, Đài Truyền hình Việt Nam… cùng đại diện các bộ, ban ngành Trung ương và địa phương, các chuyên gia công nghệ hàng đầu…

Đây là cuộc thi về trí tuệ nhân tạo duy nhất tại Việt Nam được sản xuất dưới định dạng gameshow truyền hình và phát sóng trên sóng truyền hình quốc gia. Chương trình hướng tới phát hiện, đào tạo và bồi dưỡng các tài năng công nghệ trẻ, đồng thời lan tỏa tinh thần làm chủ công nghệ lõi "Made in Vietnam" trong cộng đồng.

Các đại biểu khởi động chương trình AI Thực chiến 2026

Đưa AI đến gần hơn với công chúng

Tiếp nối thành công của mùa giải đầu tiên năm 2025 với hơn 10 triệu lượt theo dõi trực tiếp trên các kênh VTV cùng hàng triệu lượt tương tác trên nền tảng số, "AI Thực chiến" đã trở thành sân chơi công nghệ có sức lan tỏa mạnh mẽ đối với cộng đồng nghiên cứu và ứng dụng AI trong nước.

Không chỉ ghi dấu bằng những màn tranh tài hấp dẫn, cuộc thi còn tạo cơ hội phát triển cho các tài năng trẻ. Đội vô địch mùa đầu tiên đã giành được suất học bổng trị giá 1 triệu USD để theo học và nghiên cứu chuyên sâu về trí tuệ nhân tạo tại các trường đại học hàng đầu thế giới.

Bước sang mùa giải 2026, chương trình được nâng cấp toàn diện cả về nội dung lẫn hình thức. Lần đầu tiên, cuộc thi được xây dựng như một gameshow truyền hình thực tế với nhiều vòng thi mang tính đối kháng và thực chiến cao, giúp công chúng dễ dàng tiếp cận những kiến thức về AI thông qua hình thức giải trí hiện đại.

Theo đại diện VTV, thành công của hệ thống thi đấu tự động hoàn toàn do người Việt Nam làm chủ tại mùa giải trước đã chứng minh năng lực sáng tạo và làm chủ công nghệ của đội ngũ kỹ sư trẻ trong nước. Vì vậy, việc đưa cuộc thi lên sóng truyền hình quốc gia không chỉ nhằm tìm kiếm nhân tài mà còn góp phần nâng cao nhận thức xã hội về vai trò của trí tuệ nhân tạo trong phát triển đất nước.

Ông Đỗ Đức Hoàng - Phó Tổng Giám đốc Đài THVN phát biểu tại sự kiện.

"VTV quyết tâm đưa AI Thực chiến đến gần hơn với công chúng dưới định dạng gameshow truyền hình hấp dẫn, nhằm giáo dục, nâng cao dân trí và lan tỏa mạnh mẽ khát vọng làm chủ công nghệ kiến tạo quốc gia. "Trong mùa 2 năm 2026, chúng tôi sẽ tiếp tục có những cải tiến mạnh mẽ. AI Thực chiến 2026 sẽ được mở rộng phạm vi, tập trung ứng dụng AI để giải quyết các bài toán thực tiễn trong các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa và phát triển xã hội. Chúng tôi sẽ đổi mới cách thức thể hiện để chương trình truyền hình trực tiếp được tiếp cận tốt hơn, gần gũi hơn, góp phần nâng cao dân trí. Đồng thời, các hệ thống mentor sẽ được tăng cường để đồng hành huấn luyện thí sinh, giúp các em hội tụ đủ đức, đủ tài, phát triển những sản phẩm AI nhân văn và vì cộng đồng", ông Đỗ Đức Hoàng cho biết.

Gắn AI với dữ liệu sạch và trách nhiệm cộng đồng

Cuộc thi diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Đặc biệt, Chính phủ đã ban hành Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg xác định trí tuệ nhân tạo là một trong 10 nhóm công nghệ chiến lược của quốc gia. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao có khả năng làm chủ công nghệ lõi, thay vì chỉ dừng ở mức ứng dụng.

Nếu như mùa giải 2025 tập trung vào việc phát hiện và bồi dưỡng tài năng AI thì mùa giải năm nay hướng mạnh tới mục tiêu xây dựng đội ngũ kỹ sư AI có năng lực thực chiến, tư duy đổi mới sáng tạo và trách nhiệm xã hội.

Một trong những điểm nhấn nổi bật của cuộc thi là chủ đề "Dữ liệu sạch - AI vì cộng đồng". Ban tổ chức mong muốn lan tỏa nhận thức về vai trò nền tảng của dữ liệu trong quá trình phát triển các mô hình AI.

Đại diện Trung tâm Dữ liệu Quốc gia cho biết dữ liệu chính là "mạch máu" của trí tuệ nhân tạo. Trong mùa giải năm nay, NDC sẽ trực tiếp hỗ trợ hạ tầng dữ liệu, cung cấp các bộ dữ liệu chuyên sâu phục vụ thi đấu, đồng thời bảo đảm an toàn hệ thống và an ninh dữ liệu ở mức cao nhất.

Thông qua cuộc thi, các thí sinh không chỉ được tiếp cận nguồn dữ liệu thực tế mà còn được trang bị kiến thức về quản trị dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân và phát triển AI một cách có trách nhiệm.

Đại tá Hà Nam Trung - Phó Giám đốc Trung tâm Dữ liệu quốc gia, Bộ Công an phát biểu tại sự kiện.

Phát biểu tại lễ phát động cuộc thi, Đại tá Hà Nam Trung, phó GĐ Trung tâm Dữ liệu quốc gia cho biết: "Trong bối cảnh dữ liệu trở thành tài nguyên chiến lược và AI là động lực tăng trưởng mới, cuộc thi AI Thực chiến 2026 không chỉ là sân chơi công nghệ mà còn là nền tảng phát hiện, đào tạo và ươm tạo nhân tài AI Việt Nam. Thông qua việc kết nối chuyên gia, dữ liệu thực tế và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, chương trình hướng tới xây dựng đội ngũ nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy hình thành các sản phẩm, doanh nghiệp AI 'Make in Vietnam', góp phần phát triển kinh tế số và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia."

Xây dựng hệ sinh thái đào tạo và ươm tạo nhân tài AI

Khác với mô hình thi đấu đơn thuần, "AI Thực chiến 2026" được thiết kế như một chương trình đào tạo dài hạn.

Các đội thi sẽ nhận được sự hướng dẫn trực tiếp từ các chuyên gia, mentor trong nước và quốc tế. Hiệp hội Dữ liệu Quốc gia sẽ chủ trì xây dựng chương trình huấn luyện chuyên sâu, đồng thời tổ chức các workshop, tọa đàm và hoạt động kết nối nhằm hỗ trợ thí sinh hoàn thiện kỹ năng chuyên môn.

Theo đại diện NDA, mục tiêu không chỉ là tìm ra đội vô địch mà còn xây dựng hệ sinh thái phát hiện, đào tạo và phát triển các dự án AI tiềm năng có khả năng ứng dụng trong thực tiễn.

Bên cạnh đó, Techcombank tiếp tục đồng hành với vai trò nhà tài trợ độc quyền. Ngân hàng sẽ cử các chuyên gia công nghệ tham gia cố vấn, giám khảo và tạo cơ hội thực tập, làm việc cho các thí sinh xuất sắc.

Đại diện Techcombank cho biết đơn vị mong muốn góp phần giữ chân và phát triển nguồn nhân lực AI chất lượng cao tại Việt Nam, qua đó tạo động lực cho sự phát triển của nền kinh tế số trong tương lai.

Góp phần hiện thực hóa khát vọng công nghệ Việt Nam

Không chỉ là một cuộc thi công nghệ, "AI Thực chiến 2026" được kỳ vọng trở thành một chương trình có ý nghĩa chiến lược trong việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành trí tuệ nhân tạo Việt Nam.

Thông qua mô hình kết hợp giữa truyền hình, nền tảng số và các hoạt động đào tạo chuyên sâu, cuộc thi hướng tới mục tiêu hình thành thế hệ kỹ sư AI "đủ đức, đủ tài", có khả năng làm chủ công nghệ chiến lược, giải quyết các bài toán thực tiễn và đóng góp vào sự phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên số.

Tại mùa giải năm nay, các đội thi gồm tối đa 3 thành viên sẽ trải qua nhiều vòng tranh tài với độ khó tăng dần. Các chương trình thường sẽ được phát sóng dự kiến từ tháng 9/2026 – tháng 1/2027 trên kênh VTV2 và phát lại trên các kênh của Đài Truyền hình Việt Nam. Chương trình Gala trao giải dự kiến được truyền hình trực tiếp vào 10/1/2027 trên kênh VTV2 và VTV3.

Lộ trình cuộc thi dự kiến gồm:

Tháng 7/2026: Vòng sơ loại - Khởi động.
Tháng 7 - 8/2026: Vòng chung khảo - Kỹ năng.
Tháng 9 - 10/2026: Vòng bán kết - Thực tiễn.
Tháng 11/2026: Vòng chung kết.
Tháng 12/2026: Gala trực tiếp công bố kết quả và trao giải.

Các sản phẩm AI tham gia chương trình phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn, an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và không được xâm phạm lợi ích quốc gia, dân tộc.

Thùy Dương