96 năm ngành Tuyên giáo của Đảng: Từ quản lý thông tin đến quản trị niềm tin

Theo đó, ngành tiếp tục khẳng định vai trò cầu nối giữa Đảng với Nhân dân theo phương châm "đi trước mở đường, đi cùng thực hiện, đi sau tổng kết", đồng thời chuyển mạnh từ quản lý thông tin sang chủ động quản trị niềm tin xã hội.

Xuyên suốt mọi hoạt động của ngành Tuyên giáo và Dân vận thời gian qua là một mục tiêu cao nhất: củng cố, bồi đắp niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, chế độ, nền tảng tạo nên "thế trận lòng dân", nguồn lực nội sinh quan trọng cho sự nghiệp phát triển đất nước.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định, việc xây dựng Chiến lược công tác tư tưởng của Đảng trong bối cảnh chuyển đổi số là yêu cầu khách quan, cấp thiết và có ý nghĩa lâu dài. (Ảnh: TTXVN)

Từ tham mưu vụ việc đến tham mưu chiến lược

Sáu tháng đầu năm 2026, toàn ngành tập trung đổi mới toàn diện cả về tư duy, nội dung và phương thức hoạt động với tinh thần không để gián đoạn công việc, không bỏ trống địa bàn, lĩnh vực. Chỉ tính riêng ở Trung ương, ngành đã hoàn thành 13 đề án, tham mưu Bộ Chính trị và Ban Bí thư ban hành 8 văn bản chỉ đạo quan trọng, trong đó có Quy định số 19-QĐ/TW về công tác chính trị, tư tưởng trong Đảng.

Ở địa phương, Ban Tuyên giáo và Dân vận các tỉnh, thành ủy đã tham mưu ban hành thêm 37 đề án. Trên nền Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV với 11 nhóm nhiệm vụ, giải pháp, toàn ngành đã đồng hành hiệu quả với những sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng: tổ chức thành công Đại hội lần thứ XIV của Đảng, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, cùng quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Theo đồng chí Phạm Tất Thắng, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, điều đáng ghi nhận không phải là số lượng văn bản, mà là bước chuyển về chất trong tư duy tham mưu, khi phương châm "tuyên truyền đi trước một bước, tạo đồng thuận trước khi hành động" được triển khai hiệu quả.

Trong thời đại bùng nổ thông tin và trí tuệ nhân tạo, ngành xác định không thể và cũng không cần kiểm soát mọi luồng tin, mà cốt lõi là giúp Nhân dân có đủ cơ sở để tự phân biệt đúng - sai, tự đề kháng trước thông tin xấu, độc, bởi niềm tin chính là tuyến phòng thủ cuối cùng.

Đây cũng là lúc chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng của ngành theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW, với việc xây dựng "Hệ sinh thái số công tác tuyên giáo và dân vận" và đưa vào vận hành "Ứng dụng Tuyên giáo và Dân vận", phục vụ trực tiếp công tác nắm bắt dư luận và cảnh báo sớm những vấn đề có thể bào mòn niềm tin xã hội.

Định hướng chiến lược: Chủ động, sắc bén, thuyết phục, hiệu quả

Nền tảng cho những chuyển động nói trên là chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương chiều 15/6/2026 tại Trụ sở Trung ương Đảng, cho ý kiến về Đề án Chiến lược công tác tư tưởng của Đảng trong bối cảnh chuyển đổi số.

Tổng Bí thư khẳng định đây là yêu cầu khách quan, cấp thiết và có ý nghĩa lâu dài. Vấn đề đặt ra không chỉ là đổi mới một số phương thức tuyên truyền, mà là xây dựng một khuôn khổ chiến lược để công tác tư tưởng theo kịp, dẫn dắt và làm chủ những biến đổi nhanh của môi trường thông tin, truyền thông. Yêu cầu cao nhất, theo Tổng Bí thư, là làm cho công tác tư tưởng thật sự trở thành năng lực lãnh đạo thiết yếu của Đảng trong kỷ nguyên số.

Tổng Bí thư chỉ rõ phương châm xuyên suốt của Chiến lược là "Chủ động - Sắc bén - Thuyết phục - Hiệu quả". Chủ động nắm chắc tình hình tư tưởng, dư luận, không để bị động, bất ngờ; sắc bén trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng bằng bản lĩnh chính trị và luận cứ khoa học; thuyết phục bằng đối thoại, lắng nghe, tạo đồng thuận từ sự thật và kết quả thực tế; hiệu quả với mọi nhiệm vụ đều phải có sản phẩm, có địa chỉ trách nhiệm, đo lường được chuyển biến.

Tổng Bí thư nhấn mạnh nguyên tắc kết hợp chặt chẽ giữa "xây" và "chống", lấy xây dựng niềm tin, bản lĩnh và môi trường thông tin lành mạnh làm gốc, đồng thời lưu ý công nghệ, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo là công cụ quan trọng nhưng không thể thay thế bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng và trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên.

Trong số các nhiệm vụ đột phá được gợi mở, đáng chú ý là yêu cầu hình thành hệ sinh thái dữ liệu số dùng chung về công tác tư tưởng, dư luận xã hội và nâng cao năng lực phân tích, dự báo, cảnh báo sớm để công tác tư tưởng chuyển hẳn từ xử lý sự việc đã xảy ra sang định hướng từ sớm, từ xa.

Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã thống nhất chủ trương chuyển chức năng, nhiệm vụ tham mưu về công tác dân vận từ Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương sang Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương. (Ảnh: TTXVN)

Cũng trong năm nay, Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã thống nhất chủ trương chuyển chức năng, nhiệm vụ tham mưu về công tác dân vận từ Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương sang Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương, đồng thời đổi tên Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương thành Ban Tuyên giáo Trung ương, và giao Bộ Chính trị xem xét, quyết định theo thẩm quyền.

Theo đồng chí Phạm Tất Thắng, đây là bước cụ thể hóa chủ trương hoàn thiện tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, giúp Ban Tuyên giáo Trung ương tập trung hơn vào chức năng tham mưu chiến lược về chính trị, tư tưởng, lý luận, báo chí, xuất bản, văn hóa, khoa giáo, đúng với tinh thần chiến lược hiện đại hóa công tác tư tưởng mà Tổng Bí thư đã đặt ra.

Tại Hội nghị toàn quốc sơ kết công tác tuyên giáo và dân vận 6 tháng đầu năm ngày 2/7 tại Hà Nội, kết nối trực tuyến tới 567 điểm cầu trên cả nước, đồng chí Trịnh Văn Quyết, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, đúc kết ngắn gọn tinh thần xuyên suốt của toàn ngành: "Ở đâu giữ được lòng dân, ở đó giữ được tất cả."

Từ nay đến cuối năm, đồng chí yêu cầu mỗi nhiệm vụ phải rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ kết quả, lấy hiệu quả thực hiện nhiệm vụ chính trị và sự hài lòng của Nhân dân làm thước đo cao nhất, để công tác tuyên giáo và dân vận tiếp tục là điểm tựa tinh thần, góp phần cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đưa đất nước tăng tốc, bứt phá trong kỷ nguyên mới.

Thành An