9 địa phương tăng trưởng hai con số vẫn chưa đủ: Áp lực đặt lên các đầu tàu kinh tế

Để đạt mức tăng GDP cả năm từ 10% trở lên, nửa cuối năm, nền kinh tế phải tăng trưởng tới 11,7%, theo tính toán của cơ quan thống kê.

Mới chỉ có 9/34 địa phương tăng GRDP hai con số và hầu hết các trung tâm kinh tế lớn chưa đạt chỉ tiêu. Điều này đồng nghĩa với việc cuộc đua tăng trưởng trong 6 tháng cuối năm sẽ không chỉ phụ thuộc vào việc có thêm bao nhiêu địa phương đạt mức tăng hai con số, mà quan trọng hơn là làm sao để các "đầu tàu "tăng thêm giá trị tuyệt đối và tạo ra lan tỏa mạnh mẽ hơn với toàn bộ nền kinh tế

Không thể chỉ nhìn vào bảng xếp hạng tăng trưởng

9 địa phương đạt tốc độ tăng GRDP cao trên 10% của 6 tháng đầu năm là Hà Tĩnh, Ninh Bình, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hưng Yên, Bắc Ninh, Phú Thọ, Tây Ninh và Thái Nguyên. Nhóm này chiếm khoảng 18,6% quy mô GDP cả nước.

5 địa phương đóng góp lớn nhất vào tốc độ tăng trưởng chung của cả nước bao gồm TP HCM (đóng góp 21,9%), Hà Nội (đóng góp 11,71%), Hải Phòng (đóng góp 7,51%), Bắc Ninh (đóng góp 5,32%) và Đồng Nai (đóng góp 5,19%).

Trong nhóm “đầu tàu”, chỉ có Bắc Ninh và Hải Phòng đạt tăng trưởng GRDP hai con số. Hà Nội, TP HCM và Đồng Nai tăng trưởng “khiêm tốn” hơn, với mức tăng lần lượt là 8,22%, 8,55% và 9,81%. Dẫu vậy, đây cũng là những con số cao nhất trong 10 năm qua đối với Hà Nội và TP HCM.

Theo phân tích của bà Nguyễn Thị Mai Hạnh, Trưởng ban Hệ thống tài khoản quốc gia, Cục Thống kê (Bộ Tài chính), kết quả tăng trưởng kinh tế của các địa phương cho thấy sự phân hóa rõ rệt. Nhóm địa phương có tốc độ tăng trưởng cao tập trung ở các tỉnh, thành mạnh về công nghiệp chế biến chế tạo, xuất khẩu và du lịch. Một số tỉnh như Hà Tĩnh, Bắc Ninh, Hưng Yên, Tây Ninh và Thái Nguyên tăng trưởng cao nhờ có dự án mới, năng lực mới tăng.

Có thể thấy, mỗi địa phương này đang sở hữu những thế mạnh, năng lực riêng để tăng trưởng và đóng góp vào mục tiêu chung của cả nước.

Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Phó chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế TP.HCM, trong tăng trưởng kinh tế, không chỉ nhìn vào tốc độ tăng trưởng mà phải nhìn cả quy mô nền kinh tế. Một địa phương nhỏ tăng 12 - 13% là rất đáng ghi nhận, nhưng một đầu tàu kinh tế lớn tăng thêm dù chỉ 1 - 2 điểm phần trăm có thể tạo ra giá trị tuyệt đối rất lớn cho GDP cả nước.

Áp lực bứt tốc đặt lên các cực tăng trưởng lớn

PGS.TS Nguyễn Hữu Huân phân tích, sự bứt tốc của các "đầu tàu" lớn có ý nghĩa kép: vừa làm tăng quy mô tuyệt đối của nền kinh tế, vừa kích hoạt các chuỗi liên kết vùng.

“Mỗi địa phương có một lợi thế riêng và nếu biết đặt đúng vai trò trong tổng thể nền kinh tế quốc gia, chúng ta sẽ có một cấu trúc tăng trưởng bổ trợ cho nhau rất hiệu quả", ông Huân chỉ rõ.

Từ đó, có thể thấy việc nhiều cực tăng trưởng lớn như Hà Nội, TP HCM chưa đạt mục tiêu của 6 tháng dù là thách thức, nhưng cũng đồng thời trở thành dư địa quan trọng. Nếu những rào cản, hạn chế được khơi thông, những "đầu tàu" này có thể giải phóng sức mạnh, tạo "lực kéo" khổng lồ cho nền kinh tế.

Tại Hội nghị trực tuyến Chính phủ với các địa phương hôm 4/7, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã nhấn mạnh yêu cầu các ngành, địa phương đã đạt và vượt mục tiêu tăng trưởng trong 6 tháng đầu năm cần tiếp tục phấn đấu để đạt mức cao hơn. Các ngành, địa phương chưa đạt thì phải quyết tâm hoàn thành, đặc biệt là Thủ đô Hà Nội và TP HCM cùng với các địa phương động lực tăng trưởng.

"Hiện có 25/34 địa phương phải nỗ lực cao hơn nữa. Trong kịch bản của Chính phủ đã giao chỉ tiêu, nhiệm vụ rất cụ thể cho từng ngành, từng lĩnh vực, từng địa bàn. Đề nghị các bộ, ngành và nhất là các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quan tâm và triển khai thực hiện theo kịch bản, giải pháp điều hành của Chính phủ", Thủ tướng nêu rõ.

Thủ tướng cũng cho biết Chính phủ sẽ giao các bộ, ngành xử lý các kiến nghị của các địa phương. Thủ tướng, các Phó Thủ tướng cũng sẽ tiếp tục làm việc với các địa phương, nhất là các địa phương có tốc độ tăng trưởng chưa đạt yêu cầu, mục tiêu.

Thực tế, ngay trong chiều 6/7, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đã có buổi làm việc với UBND TP HCM về thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2026, giải ngân vốn đầu tư công, các dự án trọng điểm của thành phố và các giải pháp 6 tháng cuối năm.

Từ cuối tháng 6, dựa trên kết quả tăng trưởng ước tính, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 168 để cập nhật kịch bản tăng trưởng và giải pháp trọng tâm trong các quý còn lại để thực hiện mục tiêu tăng trưởng năm 2026 và Nghị quyết 169 giao chỉ tiêu năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030 cho các địa phương.

Theo Cục trưởng Cục Thống kê Nguyễn Thị Hương, các nhiệm vụ giao cho địa phương sẽ tiếp tục được cập nhật và rà soát sau kết quả đạt được của 6 tháng đầu năm. Bà Hương nhấn mạnh những nhiệm vụ này không cố định mà sẽ liên tục được điều chỉnh nhằm làm rõ hơn lợi thế của mỗi địa phương, phát huy những kết quả đã đạt được, đồng thời khơi thông các nguồn lực và hạn chế tác động của những khó khăn, tồn tại.

“Chúng tôi cũng sẽ rà soát bổ sung, tiếp tục làm rõ đóng góp của các địa phương để Chính phủ cập nhật các nghị quyết trong thời gian tới cho phù hợp với thực tiễn, diễn biến kinh tế và với vị trí, vai trò của mỗi địa phương trong bức tranh chung của nền kinh tế ”, bà Hương cho biết.

Nhiều dự án đầu tư công đang gấp rút được triển khai tại nhiều địa phương trên cả nước để đảm bảo tiến độ.

Từ góc độ của các địa phương cũng đang cho thấy những quyết tâm rất lớn để tăng tốc, bứt phá trong giai đoạn cuối năm. Cả TP HCM và Hà Nội đều quyết tâm giữ mục tiêu tăng trưởng hai con số, không điều chỉnh thấp hơn.

Tại hội nghị diễn ra sáng 8/7 tại TP HCM, ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND thành phố đã yêu cầu các đơn vị tập trung đi thẳng vào thực chất, đề xuất giải pháp cụ thể để thành phố đạt mức tăng trưởng hai con số. Trong đó, tiến độ giải ngân đầu tư công được xác định là một trong những nhiệm vụ trong tâm với mục tiêu đạt 70% trong quý III và hoàn tất 100% kế hoạch vào quý IV. Về cải cách thủ tục hành chính, Thành phố tiếp tục thực hiện chỉ đạo cắt giảm thêm 50% thủ tục.

Chính quyền TP HCM cũng cam kết hỗ trợ tối đa cho các doanh nghiệp, nhà đầu tư triển khai dự án, đồng thời kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp tiếp tục đồng hành chặt chẽ để hoàn thành các mục tiêu kinh tế chung. Song song với đó, thành phố sẽ thúc đẩy các mô hình kinh tế chiến lược như Trung tâm Tài chính quốc tế, Trung tâm Logistics và Khu thương mại tự do.

Không chỉ TP HCM, Hà Nội và nhiều địa phương cũng đã thẳng thắn nhận diện những hạn chế trong 6 tháng đầu năm và xây dựng các kịch bản tăng tốc cho giai đoạn còn lại. Khả năng hoàn thành mục tiêu tăng trưởng vì thế sẽ phụ thuộc vào tốc độ chuyển hóa các cam kết thành hành động thực tế. Với nỗ lực từ địa phương và sự đồng hành từ Trung ương, kỳ vọng các địa phương, đặc biệt là các "đầu tàu" kinh tế có thể tạo ra sức bật đủ lớn, góp phần đưa tăng trưởng cả nước về đích.

Nhiều địa phương còn cách xa mục tiêu tăng trưởng GRDP và tiến độ giải ngân vốn đầu tư công. Nếu tỷ lệ giải ngân đầu tư công 6 tháng đầu năm đạt khoảng 50% thay vì gần 35% như hiện nay thì riêng lĩnh vực này có thể đóng góp thêm khoảng 0,4 điểm phần trăm cho tăng trưởng kinh tế. Nếu các ngành, lĩnh vực đều nỗ lực hơn, hoàn toàn có thể tiệm cận gần hơn mục tiêu tăng trưởng. Đáng lưu ý, trong cùng điều kiện phát triển nhưng vẫn có những địa phương đạt kết quả rất cao. Điều này cho thấy công tác tổ chức thực hiện ở một số nơi còn hạn chế và cần sớm được khắc phục theo đúng tinh thần chỉ đạo của Trung ương.

Ông Nguyễn Văn Thắng Phó Thủ tướng Chính phủ

Các kết quả đạt được trong 6 tháng vừa qua chưa tương xứng với những tiềm năng, lợi thế của Thủ đô và sự quan tâm của Trung ương, chưa đạt được yêu cầu tăng trưởng 2 con số mà Trung ương và Chính phủ đã giao cho Thành phố. Nhận thức rõ trách nhiệm đối với tăng trưởng chung của cả nước, Hà Nội xác định trong 6 tháng cuối năm phải tăng tốc và bứt phá, nỗ lực mục tiêu tăng trưởng hai con số, không điều chỉnh mục tiêu thấp hơn.

Ông Vũ Đại Thắng Chủ tịch UBND TP. Hà Nội

Mặc dù có nhiều khởi sắc, mức tăng trưởng hiện tại vẫn chưa đạt chỉ tiêu Nghị quyết đề ra 10%. Việc phấn đấu đạt thêm 1% tăng trưởng mang ý nghĩa cực kỳ lớn không chỉ đối với thành phố mà còn với cả quốc gia. 1% tăng trưởng của thành phố sẽ đóng góp 0,24% cho quốc gia. Vì vậy, thành phố mang trách nhiệm lớn khi được Trung ương đặt nhiều kỳ vọng, niềm tin và sự ủng hộ. Thành phố quyết tâm bằng mọi giá phải đạt tốc độ tăng trưởng hai con số, với mức tối thiểu là 10%. Do đó, trách nhiệm trong 6 tháng cuối năm là hết sức nặng nề, đòi hỏi sự phấn đấu mạnh mẽ và quyết liệt hơn nữa để hoàn thành trọng trách mà Trung ương giao.

Ông Nguyễn Văn Được Chủ tịch UBND TP HCM

Đỗ Kiều