80 NĂM VĂN PHÒNG TỔNG CỤC CHÍNH TRỊ: BẢN LĨNH, TRÍ TUỆ VÀ TRÁCH NHIỆM TRƯỚC ĐẢNG, QUÂN ĐỘI

Trải qua 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành (1946 - 2026), Văn phòng Tổng cục Chính trị đã khẳng định vai trò là cơ quan tham mưu chiến lược công tác kế hoạch - tổng hợp về công tác đảng, công tác chính trị; là trung tâm phối hợp, hiệp đồng giữa các cơ quan, đơn vị trong toàn quân. Từ những ngày đầu gian khó đến thời kỳ đổi mới và hội nhập, mỗi bước phát triển của Văn phòng đều gắn liền với những bước trưởng thành của Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam, góp phần giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trong Quân đội, xây dựng lực lượng vũ trang vững mạnh về chính trị, tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, Đảng, Nhà nước và Nhân dân.

NNgày 25-3-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 34 quy định tổ chức của Bộ Quốc phòng, trong đó có Chính trị Cục, góp phần đặt nền móng cho hệ thống công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội. Chỉ hơn một tháng sau, cơ cấu tổ chức Chính trị Cục được hoàn thiện, trong đó Văn phòng là một bộ phận nòng cốt, giữ vai trò tham mưu tổng hợp, phục vụ trực tiếp sự lãnh đạo, chỉ đạo của cơ quan chính trị cấp cao nhất trong Quân đội.

Ngay từ buổi đầu, trong bối cảnh đất nước còn non trẻ, bộ máy chưa hoàn chỉnh, chiến tranh đe dọa từng ngày, Văn phòng Chính trị Cục đã nhanh chóng khẳng định vai trò tham mưu, tổng hợp của cơ quan. Không chỉ giúp xây dựng kế hoạch, chương trình công tác, tổng hợp tình hình, Văn phòng còn trực tiếp tham gia nghiên cứu, đề xuất những vấn đề có ý nghĩa nền tảng đối với công tác đảng, công tác chính trị trong toàn quân. Tổ chức Văn phòng từng bước được kiện toàn, từ Văn phòng Chính trị Cục đến Phòng Văn thư; Phòng Điều chỉnh. Đặc biệt, ngày 11-7-1950, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 121-SL, ấn định các cơ quan chức năng của Bộ Tổng tư lệnh Quân đội quốc gia và Dân quân Việt Nam; tổ chức và nhiệm vụ của Bộ Tổng Tham mưu, Tổng cục Chính trị, Tổng cục Cung cấp; từ đây, Phòng Điều chỉnh được kiện toàn phát triển thành Văn phòng Tổng cục Chính trị (Văn phòng). Đây là bước ngoặt quan trọng, đánh dấu sự trưởng thành về tổ chức, chức năng, nhiệm vụ và vị thế của Văn phòng trong hệ thống cơ quan tham mưu chiến lược của Quân đội.
Khẳng định vị thế của mình, việc Văn phòng tham mưu tổ chức thành công Hội nghị chính trị viên toàn quốc lần thứ nhất (1947) và lần thứ hai (1948) là dấu mốc quan trọng, góp phần xác lập hệ thống chính trị viên, chính ủy trong Quân đội - một nguyên tắc tổ chức mang tính đặc thù, bảo đảm sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội nhân dân Việt Nam. Từ đây, Văn phòng không chỉ là bộ phận hành chính đơn thuần, mà thực sự trở thành trung tâm tham mưu chiến lược, góp phần định hình phương thức lãnh đạo chính trị trong Quân đội.

Đại tướng Nguyễn Trọng Nghĩa, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị chúc Tết cán bộ, nhân viên, chiến sĩ Văn phòng Tổng cục Chính trị (tháng 2-2026).

Ảnh trái: Trung tướng Trương Thiên Tô (nay là Thượng tướng), Ủy viên Trung ương Đảng, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị tặng hoa, chụp ảnh lưu niệm cùng các đại biểu dự Đại hội đại biểu Đảng bộ Văn phòng Tổng cục Chính trị, nhiệm kỳ 2025 - 2030. Ảnh phải: Trung tướng Đỗ Xuân Tụng (nay là Thượng tướng), Ủy viên Trung ương Đảng, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị dự và chỉ đạo Hội thảo khoa học về công tác bảo vệ môi trường trong Quân đội - do Văn phòng Tổng cục Chính trị tham mưu, đề xuất tổ chức (tháng 10-2025).

Trong các cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, Văn phòng (sau khi được kiện toàn năm 1950) đã phát huy cao độ vai trò tham mưu tổng hợp, bám sát chiến trường, gắn lý luận với thực tiễn chiến đấu. Từ chiến dịch Biên giới Thu - Đông 1950 đến đỉnh cao là Chiến thắng Điện Biên Phủ lịch sử, Văn phòng đã kịp thời tổng hợp tình hình, tham mưu cho Tổng cục Chính trị chỉ đạo hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị, góp phần nâng cao bản lĩnh chính trị, tinh thần chiến đấu của bộ đội.

Thiếu tướng Đỗ Văn Dạo, Chánh Văn phòng Tổng cục Chính trị chủ trì Hội nghị Ban Biên soạn Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều Thông tư số 138/2020/TT-BQP, ngày 10-11-2020 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng (tháng 4-2026).

Ảnh trái: Văn phòng Tổng cục Chính trị tham mưu, đề xuất tổ chức thành công Hội thảo khoa học “Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam - 80 năm vững bước dưới cờ Đảng” (tháng 12-2024). Ảnh phải: Văn phòng Tổng cục Chính trị tham mưu, đề xuất tổ chức Hội thao phòng cháy, chữa cháy trong Cơ quan Tổng cục Chính trị (tháng 8-2023).
Trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, vai trò này càng được thể hiện rõ nét hơn. Trước yêu cầu chiến tranh hiện đại, quy mô lớn, nhiều chiến trường, Văn phòng đã tổ chức theo dõi từng khu vực chiến lược (miền Nam, Lào, Campuchia…), bảo đảm thông tin chính xác, kịp thời, phục vụ lãnh đạo chỉ đạo. Nhiều cán bộ Văn phòng trực tiếp bám sát chiến trường, thậm chí hy sinh trong khi làm nhiệm vụ, minh chứng cho tinh thần “tham mưu trong lửa đạn”, vừa trí tuệ, vừa dấn thân. Không chỉ tham mưu tác chiến chính trị, Văn phòng còn đóng vai trò quan trọng trong bảo đảm vật tư, tài liệu, phương tiện tuyên truyền, những “vũ khí tinh thần” góp phần làm nên sức mạnh tổng hợp của Quân đội. Việc cung cấp kịp thời sách báo, tài liệu, phương tiện thông tin đến tận chiến hào đã giúp duy trì mạch sống tư tưởng, củng cố niềm tin, ý chí chiến đấu của bộ đội.
Có thể khẳng định, trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, Văn phòng không chỉ là nơi tổng hợp báo cáo, mà còn là trung tâm phối hợp, hiệp đồng về công tác đảng, công tác chính trị toàn quân.

Văn phòng Tổng cục Chính trị đón nhận Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhất (tháng 7-2021).

S
au Đại thắng mùa Xuân năm 1975, đất nước thống nhất, nhiệm vụ của Quân đội chuyển sang xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong điều kiện mới. Văn phòng Tổng cục Chính trị tiếp tục khẳng định vai trò tham mưu chiến lược trong các nhiệm vụ mới: Xây dựng Quân đội chính quy, hiện đại; bảo vệ biên giới; làm nghĩa vụ quốc tế; tham gia phát triển kinh tế - xã hội.
Trong giai đoạn đổi mới, trước những biến động lớn của tình hình thế giới, đặc biệt là sự sụp đổ của mô hình chủ nghĩa xã hội hiện thực ở Đông Âu và Liên Xô, Văn phòng đã chủ động tham mưu nhiều giải pháp về công tác tư tưởng, lý luận, góp phần củng cố niềm tin vào con đường xã hội chủ nghĩa, giữ vững trận địa tư tưởng trong Quân đội. Đây cũng là giai đoạn Văn phòng phát huy mạnh mẽ vai trò nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn; hàng loạt công trình lớn được triển khai: lịch sử công tác đảng, công tác chính trị; các đề tài khoa học cấp Nhà nước, cấp Bộ; hệ thống quy chế, quy định… tạo cơ sở lý luận vững chắc cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo trong toàn quân. Đặc biệt, trong lĩnh vực quản lý, điều hành, Văn phòng đã tham mưu hiệu quả trong quản lý tài chính, vật tư, bảo đảm đời sống văn hóa, tinh thần cho bộ đội, ứng dụng công nghệ thông tin, từng bước hiện đại hóa công sở, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác.

Đại tá Nguyễn Mạnh Thắng, Bí thư Đảng ủy, Phó chánh văn phòng Tổng cục Chính trị chủ trì Hội nghị công bố, trao quyết định về công tác cán bộ (tháng 3-2025).
Thực tiễn 80 năm đã khẳng định rõ: Văn phòng Tổng cục Chính trị là cơ quan tham mưu kế hoạch - tổng hợp về công tác đảng, công tác chính trị trong toàn quân; là trung tâm điều phối, hiệp đồng hoạt động giữa các cơ quan, đơn vị; là đầu mối thông tin, bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo thông suốt của Tổng cục Chính trị. Chức năng đó được thể hiện trên nhiều phương diện:
Tham mưu chiến lược: Nghiên cứu, đề xuất chủ trương, kế hoạch - tổng hợp về công tác đảng, công tác chính trị trong toàn quân, từ ngắn hạn đến dài hạn.
Tổng hợp, phân tích: Nắm bắt, xử lý thông tin từ thực tiễn, dự báo tình hình, cung cấp cơ sở khoa học cho quyết định của lãnh đạo Tổng cục Chính trị.
Điều phối, hiệp đồng: Kết nối các cơ quan trong và ngoài Quân đội, bảo đảm triển khai đồng bộ các nhiệm vụ.
Bảo đảm hành chính, phục vụ cho các hoạt động thông suốt, an toàn, hiệu quả. Đặc biệt, trong điều kiện hiện nay, khi yêu cầu về tốc độ, độ chính xác và tính bảo mật ngày càng cao, Văn phòng càng thể hiện vai trò “trung tâm hiệp đồng” không thể thay thế.
Đằng sau những quyết sách đúng đắn, những kế hoạch chặt chẽ, những báo cáo chính xác là công sức của đội ngũ cán bộ, nhân viên Văn phòng, những người làm công tác tham mưu chiến lược. Đó là những con người: Tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, Đảng, Nhà nước và Nhân dân; có bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy sắc bén; tinh thông nghiệp vụ, giỏi tổng hợp, nhạy bén với thực tiễn; làm việc trong môi trường áp lực cao, yêu cầu chính xác tuyệt đối.
Công việc của Văn phòng thầm lặng, nhưng lại gắn liền với những quyết định mang tính chiến lược. Một đề xuất đúng có thể tạo chuyển biến quan trọng, một sai sót nhỏ có thể dẫn đến ảnh hưởng lớn. Chính vì vậy, xây dựng đội ngũ cán bộ Văn phòng luôn được coi là khâu then chốt. Qua các thời kỳ, Văn phòng đã hình thành một đội ngũ chuyên gia tham mưu có trình độ cao, vừa giỏi lý luận, vừa sâu thực tiễn, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của nhiệm vụ.

Ảnh trái: Lễ trao tặng Huy hiệu 30 năm tuổi Đảng đợt 3-2-2025 cho đảng viên thuộc Đảng bộ Văn phòng Tổng cục Chính trị (tháng 1-2025). Ảnh phải: Trao thưởng cho các tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến trong Phong trào Thi đua Quyết thắng giai đoạn 2019 - 2024 của Văn phòng Tổng cục Chính trị (tháng 5-2024).
Từ thực tiễn 80 năm xây dựng và phát triển, có thể đúc kết những bài học có giá trị lâu dài:
Một là, luôn quán triệt sâu sắc đường lối của Đảng, nắm vững nhiệm vụ chính trị, bám sát thực, tiễn đó là nền tảng của mọi hoạt động tham mưu.
Hai là, chăm lo xây dựng Đảng bộ trong sạch vững mạnh tiêu biểu gắn với xây dựng cơ quan vững mạnh toàn diện “mẫu mực, tiêu biểu” yếu tố quyết định đến mọi thành công.
Ba là, xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh, trí tuệ, đạo đức, nhân tố trung tâm của mọi thành tựu.
Bốn là, chủ động nắm bắt, dự báo tình hình, đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng tham mưu.
Năm là, xây dựng tác phong làm việc khoa học, kỷ luật, dân chủ, đoàn kết, bảo đảm hiệu quả và tính bền vững trong hoạt động.
Những bài học này không chỉ có giá trị đối với Văn phòng, mà còn mang ý nghĩa tham khảo rộng rãi đối với các cơ quan tham mưu trong toàn quân.

B
ước vào giai đoạn 2021- 2026 và những năm tiếp theo, bối cảnh thế giới và khu vực diễn biến nhanh chóng, phức tạp; chiến tranh không gian mạng, cạnh tranh chiến lược, “diễn biến hòa bình”… đặt ra những yêu cầu mới đối với công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội.
Trong bối cảnh đó, Văn phòng Tổng cục Chính trị tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt trong: Nâng cao chất lượng tham mưu chiến lược; đẩy mạnh chuyển đổi số, hiện đại hóa công tác quản lý, điều hành; tăng cường nghiên cứu, dự báo, xử lý thông tin đa chiều; xây dựng cơ quan “mẫu mực, tiêu biểu”… Đồng thời, tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang: “Trung thành - tận tụy - kiên định - nhạy bén - đoàn kết - quyết thắng”.

Ảnh trái: Tổ chức thành công Đại hội quân nhân Văn phòng Tổng cục Chính trị nhiệm kỳ 2025 - 2027 (tháng 5-2025). Ảnh phải: Lễ khánh thành Phòng khách kết hợp truyền thống số của Văn phòng Tổng cục Chính trị (tháng 12-2024).
80 năm một chặng đường đủ dài để khẳng định vị thế, vai trò và giá trị của Văn phòng Tổng cục Chính trị trong lịch sử Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam. Từ những ngày đầu gian khó, đến những năm tháng chiến tranh ác liệt, rồi thời kỳ đổi mới và hội nhập, Văn phòng luôn hoàn thành xuất sắc sứ mệnh của mình: Là cơ quan tham mưu chiến lược, trung tâm hiệp đồng, bảo đảm cho công tác đảng, công tác chính trị trong toàn quân được triển khai hiệu quả, thống nhất và vững chắc. Trong dòng chảy lịch sử ấy, mỗi cán bộ, nhân viên, chiến sĩ Văn phòng dù ở bất kỳ thời kỳ nào đều góp phần viết nên truyền thống vẻ vang.
Vững vàng trên nền tảng 80 năm, Văn phòng Tổng cục Chính trị hôm nay tiếp tục bước vào chặng đường mới với khát vọng đổi mới, hiện đại, xứng đáng là “trái tim điều hành” của công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam, góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong kỷ nguyên mới.

Nội dung: Nhóm Phóng viên Báo Quân đội nhân dân
Ảnh: Báo Quân đội nhân dân, Văn phòng Tổng cục Chính trị
Kỹ thuật, đồ họa: TÔ NGỌC
8 giờ trước
29 phút trước
8 phút trước
3 phút trước
11 phút trước
11 phút trước
13 phút trước
21 phút trước
23 phút trước
27 phút trước
38 phút trước