50 năm mang tên Bác: TP. Hồ Chí Minh khát vọng vươn tầm châu Á

Tên gọi thiêng liêng là niềm tự hào và trách nhiệm

Cách đây đúng 50 năm, ngày 2/7/1976, Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự được mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu. Nửa thế kỷ qua, tên gọi thiêng liêng ấy không chỉ là niềm tự hào của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố mà còn là động lực, chuẩn mực để thành phố không ngừng tự đổi mới, tự hoàn thiện và vươn lên xứng đáng với vị thế đầu tàu kinh tế của cả nước.

Pano mang hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh được đặt tại vị trí trang trọng trên tuyến đường trung tâm TP. Hồ Chí Minh, chào mừng 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Người. Ảnh: Thanh Minh

Theo ông Nguyễn Văn Được - Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, trong lịch sử phát triển của mỗi vùng đất, có những tên gọi vượt lên trên ý nghĩa hành chính thông thường để trở thành biểu tượng tinh thần, kết tinh truyền thống, niềm tin và trách nhiệm. Đối với TP. Hồ Chí Minh, ngày 2/7/1976 là dấu mốc lịch sử đặc biệt khi Quốc hội quyết nghị đặt tên Thành phố Sài Gòn - Gia Định là TP. Hồ Chí Minh.

Đó là sự ghi nhận xứng đáng đối với vùng đất anh hùng, kiên cường, bất khuất, giàu khát vọng; nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước; nơi hội tụ tình cảm, niềm tin và tâm nguyện của đồng bào cả nước về một thành phố mang tên Bác.

Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh, tên gọi TP. Hồ Chí Minh là vinh dự lớn nhưng cũng là trách nhiệm rất nặng nề. Vinh dự ấy không cho phép thành phố bằng lòng với những kết quả đã đạt được. Trách nhiệm ấy đòi hỏi thành phố phải thường xuyên tự soi lại mình, tự đổi mới, tự vượt qua giới hạn, đi trước trong những việc khó, việc mới và những vấn đề chưa có tiền lệ.

Thành phố mang tên Bác không thể phát triển bằng tư duy cũ, càng không thể chậm trễ trước yêu cầu cấp bách của đất nước về một cực tăng trưởng mạnh, một trung tâm đổi mới sáng tạo và những mô hình phát triển mới có sức lan tỏa.

Ông Nguyễn Văn Được - Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh: Nửa thế kỷ qua, được vinh dự mang tên Bác là niềm tự hào, động lực để TP. Hồ Chí Minh không ngừng đổi mới, phát triển. Ảnh: Thanh Minh.

Mở rộng không gian phát triển, hình thành cực tăng trưởng mới

Nhìn lại chặng đường đã qua, từ một đô thị vừa bước ra khỏi chiến tranh với muôn vàn khó khăn, TP. Hồ Chí Minh đã khẳng định bản lĩnh vượt khó, tinh thần năng động và sáng tạo không ngừng.

Đặc biệt, từ ngày 1/7/2025, thành phố bước vào giai đoạn phát triển mới với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời mở rộng không gian phát triển trên cơ sở sáp nhập, hợp nhất TP. Hồ Chí Minh (cũ), tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

Thực thể chính trị - hành chính - kinh tế mới sở hữu quy mô GRDP khoảng 3 triệu tỷ đồng, tương đương 121 tỷ USD, chiếm 23,1% GDP cả nước và đóng góp 30,2% tổng thu ngân sách quốc gia. GRDP bình quân đầu người đạt 215,3 triệu đồng, tương đương khoảng 8.755 USD, cao hơn 1,74 lần mức bình quân cả nước.

Với diện tích 6.773 km² và nguồn nhân lực chiếm 14,3% dân số cả nước, TP. Hồ Chí Minh mới hội tụ đầy đủ điều kiện để phát triển thành trung tâm tài chính, dịch vụ, công nghiệp công nghệ cao, du lịch và kinh tế biển hàng đầu khu vực.

Từ thực tiễn phát triển, thành phố luôn nhận thức rõ rằng một siêu đô thị, một cực tăng trưởng quốc gia không thể vận hành bằng những cơ chế sẵn có. Chính vì vậy, trong nhiều thập niên qua, TP. Hồ Chí Minh luôn giữ vai trò là địa phương tiên phong thí điểm các cơ chế, chính sách mới.

Ngay từ những năm đầu đổi mới, thành phố đã triển khai nhiều mô hình đột phá, tạo tiền đề để Trung ương nghiên cứu và nhân rộng trên phạm vi cả nước như mô hình chạy gạo cứu đói, thí điểm khoán sản phẩm, thành lập Khu chế xuất Tân Thuận - khu chế xuất đầu tiên của Việt Nam vào năm 1991, hay phát triển thị trường tài chính thông qua Trung tâm Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh vận hành từ năm 2000.

Khát vọng trở thành trung tâm tài chính của châu Á

Giai đoạn 2017 - 2025, TP. Hồ Chí Minh tiếp tục được trao cơ chế đặc thù thông qua Nghị quyết số 54/2017/QH14, Nghị quyết số 98/2023/QH15 và Nghị quyết số 260/2025/QH15. Những cơ chế này tạo hành lang pháp lý thuận lợi để thành phố thu hút nhà đầu tư chiến lược, triển khai các dự án theo mô hình TOD và đón dòng vốn xanh.

Nửa thế kỷ mang tên Bác, TP. Hồ Chí Minh không ngừng đổi mới, khẳng định vị thế đầu tàu kinh tế cả nước.

Đặc biệt, ngày 19/5/2026, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TW về phát triển TP. Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới với phương châm “TP. Hồ Chí Minh vì cả nước, cả nước vì TP. Hồ Chí Minh”.

Theo Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được, đây không chỉ là nhiệm vụ mà còn là sứ mệnh, "mệnh lệnh của trái tim" để tưởng nhớ và đền đáp những cống hiến to lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với dân tộc.

Hướng tới kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng vào năm 2030 và 100 năm thành lập nước vào năm 2045, thành phố đặt ra những mục tiêu phát triển đầy khát vọng. Đến năm 2030, TP. Hồ Chí Minh phấn đấu trở thành đô thị văn minh, hiện đại, giữ vị trí nổi trội tại Đông Nam Á, GRDP bình quân đầu người đạt tối thiểu 14.000 USD và kinh tế số chiếm 40% GRDP.

Đến năm 2045, thành phố hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm kinh tế, tài chính của châu Á, là điểm đến hấp dẫn toàn cầu với GRDP bình quân đầu người đạt 75.000 USD. Tầm nhìn đến năm 2075 là trở thành đô thị toàn cầu, thông minh, phát triển bền vững với thu nhập bình quân đầu người đạt 100.000 USD mỗi năm.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, thành phố tập trung triển khai mô hình phát triển “3 - 4 - 3”, gồm duy trì ba động lực tăng trưởng truyền thống là đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu; thúc đẩy bốn trụ cột phát triển gồm thể chế, hạ tầng, nhân lực và khoa học công nghệ; đồng thời tăng tốc ba trung tâm hiện đại là trung tâm tài chính quốc tế, trung tâm logistics cảng biển, hàng không và trung tâm công nghệ cao.

Theo ông Nguyễn Văn Được, việc xây dựng Luật Đô thị đặc biệt sẽ là đòn bẩy thể chế quan trọng, tạo thêm quyền chủ động để thành phố tháo gỡ điểm nghẽn và bứt phá mạnh mẽ trong thời gian tới. “Trung ương đã rất tin tưởng giao trọng trách và nhân dân đang rất kỳ vọng. Vấn đề còn lại là hành động của thành phố phải đủ nhanh, đủ quyết liệt, đủ chuẩn xác, đủ sáng tạo và đủ bản lĩnh”, Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh.

Nửa thế kỷ mang tên Bác, TP. Hồ Chí Minh đã sẵn sàng cho những kỳ tích mới. Với truyền thống năng động, sáng tạo và nghĩa tình, thành phố tự tin bước vào kỷ nguyên phát triển mới, tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu kinh tế, động lực tăng trưởng của cả nước và xứng đáng với niềm tin của Trung ương cùng kỳ vọng của nhân dân.

Thanh Minh