2025-2030: 'Thời gian vàng' để điện khí LNG khẳng định vai trò trụ cột

Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 (Quy hoạch điện VIII điều chỉnh) đã xác định rõ điện khí LNG là một trong những nhóm nguồn điện quan trọng quốc gia. Tuy nhiên, trong bối cảnh nhu cầu điện tiếp tục tăng cao, trong khi nhiều dự án nguồn điện truyền thống gặp khó khăn về tiến độ, yêu cầu đặt ra không chỉ dừng ở việc “có quy hoạch”, mà phải nhanh chóng chuyển hóa quy hoạch thành các dự án cụ thể, đưa nguồn điện LNG vào vận hành đúng kế hoạch.

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, giai đoạn 2025-2030 được phân bổ triển khai hàng loạt dự án LNG quy mô lớn, với công suất phổ biến từ 1.200-1.500 MW.

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, giai đoạn 2025-2030 được phân bổ triển khai hàng loạt dự án LNG quy mô lớn, với công suất phổ biến từ 1.200-1.500 MW. Đây là giai đoạn bản lề của hệ thống điện quốc gia, khi phụ tải điện dự kiến tăng nhanh cùng quá trình phục hồi và tăng trưởng kinh tế. Nếu các dự án LNG không kịp đưa vào vận hành theo tiến độ được phê duyệt, nguy cơ thiếu hụt công suất, đặc biệt trong các năm cao điểm, sẽ trở nên rõ nét hơn.

Thực tế cho thấy, các dự án LNG được quy hoạch tại những khu vực then chốt như Quảng Ninh, Thái Bình, Quảng Trạch, Hải Lăng, Long An, Hiệp Phước hay cụm Nhơn Trạch 3 và 4, không chỉ nhằm đáp ứng nhu cầu điện tại chỗ, mà còn giữ vai trò quan trọng trong cân bằng hệ thống điện liên vùng. Với đặc tính vận hành linh hoạt, khả năng đáp ứng phụ tải nhanh và mức phát thải thấp hơn so với điện than, điện khí LNG được xem là “nguồn điện chuyển tiếp” phù hợp trong lộ trình chuyển dịch năng lượng của Việt Nam.

Tuy nhiên, việc triển khai các dự án LNG trong giai đoạn 2025-2030 đang đối mặt với nhiều thách thức. Từ hoàn thiện cơ chế đầu tư, đàm phán hợp đồng mua bán điện, thu xếp vốn, cho đến phát triển hạ tầng nhập khẩu, tồn trữ và tái hóa khí LNG, tất cả đều đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ và quyết liệt. Đối với các dự án BOT hoặc dự án có yếu tố đầu tư nước ngoài, việc kéo dài đàm phán cơ chế giá điện và phân bổ rủi ro đang là “nút thắt” lớn nhất ảnh hưởng đến tiến độ triển khai.

Việc triển khai các dự án LNG trong giai đoạn 2025-2030 đang đối mặt với nhiều thách thức.

Trong bối cảnh đó, Quyết định 768/QĐ-TTg không chỉ mang ý nghĩa điều chỉnh quy hoạch, mà còn phát đi thông điệp mạnh mẽ yêu cầu các bộ, ngành và địa phương phải vào cuộc quyết liệt hơn để hiện thực hóa các dự án LNG đã được phê duyệt. Việc một số địa phương như Hải Phòng và TP HCM cam kết cụ thể về tiến độ các dự án LNG trên địa bàn cho thấy, nếu có sự đồng hành chặt chẽ giữa Trung ương và địa phương, tiến độ triển khai hoàn toàn có thể được đẩy nhanh.

Đối với giai đoạn 2025-2030, yêu cầu đặt ra là phải ưu tiên tối đa các dự án LNG đã đủ điều kiện triển khai, đặc biệt là những dự án có khả năng đưa vào vận hành sớm như Nhơn Trạch 3 và 4 (đã vận hành thương mai), LNG Hải Phòng giai đoạn I, LNG Hiệp Phước giai đoạn I và II. Cùng với đó, cần khẩn trương hoàn thiện các cơ chế đặc thù về đầu tư, giá điện và hợp đồng mua bán điện dài hạn, qua đó tạo niềm tin cho nhà đầu tư trong bối cảnh thị trường LNG toàn cầu còn nhiều biến động.

Nếu các dự án LNG tiếp tục chậm tiến độ, hệ quả không chỉ dừng lại ở nguy cơ mất cân đối cung - cầu điện, mà còn tạo áp lực lớn lên hệ thống truyền tải và các nguồn điện hiện hữu. Ngược lại, nếu được tăng tốc triển khai đúng theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, các dự án LNG sẽ bổ sung kịp thời nguồn điện nền linh hoạt, góp phần giảm phụ thuộc vào các nguồn điện phát thải cao, đồng thời nâng cao khả năng tích hợp năng lượng tái tạo trong hệ thống.

Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đã tính toán đến các dự án LNG giai đoạn 2031-2035 và các dự án dự phòng, tạo dư địa phát triển linh hoạt cho hệ thống điện quốc gia.

Ở tầm nhìn dài hạn, Quy hoạch điện VIII điều chỉnh cũng đã tính toán đến các dự án LNG giai đoạn 2031-2035 và các dự án dự phòng, tạo dư địa phát triển linh hoạt cho hệ thống điện quốc gia. Tuy nhiên, thành công của giai đoạn sau phụ thuộc rất lớn vào việc hiện thực hóa các dự án LNG trong giai đoạn 2025-2030, giai đoạn mang tính quyết định đối với vai trò của điện khí LNG trong cơ cấu nguồn điện.

Có thể khẳng định, giai đoạn 2025-2030 chính là “thời gian vàng” để điện khí LNG khẳng định vai trò trụ cột trong hệ thống điện Việt Nam. Việc đẩy nhanh tiến độ các dự án LNG theo Quyết định 768/QĐ-TTg không chỉ là yêu cầu kỹ thuật của ngành điện, mà còn là nhiệm vụ mang tính chiến lược, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng, ổn định tăng trưởng và chất lượng phát triển của nền kinh tế trong những năm tới.

Đình Khương